របាយការណ៍ទីផ្សារលំនៅឋានកម្ពុជាឆ្នាំ ២០២៦៖ សន្ទស្សន៍ថ្លៃបន្តធ្លាក់ចុះ អត្រាការប្រាក់ថយចុះ ខណៈរាជរដ្ឋាភិបាលបន្តការលើកទឹកចិត្តពន្ធដារ

ការធ្លាក់ចុះនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីស្ថានភាពទីផ្សារដែលបន្តមានភាពស្ងប់ស្ងាត់ ដោយសន្ទស្សន៍ថ្លៃលំនៅឋានបានធ្លាក់ចុះជាប់ៗគ្នាអស់រយៈពេល ២៩ ខែមកហើយ ស្របពេលដែលអំណាចនៃការទិញក្នុងស្រុក មានភាពប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ និងលក្ខខណ្ឌឥណទានធនាគារមានភាពតានតឹងជាងមុន។

សក្ដានុពលតម្លៃ ការផ្គត់ផ្គង់ និងការប្រែប្រួលតាមតំបន់

• និន្នាការតម្លៃនៅរាជធានីភ្នំពេញ និងតាមបណ្តាខេត្ត៖ នៅរាជធានីភ្នំពេញ សន្ទស្សន៍ថ្លៃលំនៅឋានបានធ្លាក់ចុះ ៤,៥២% ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន (ធ្លាក់ចុះ ៥,៧% បើគិតបញ្ចូលអតិផរណា) ដែលជាការធ្លាក់ចុះ ៩ ខែជាប់ៗគ្នា។ ដោយឡែកនៅតាមបណ្តាខេត្ត សន្ទស្សន៍ថ្លៃបានថយចុះជាមធ្យម ៣,៤៩% ក្នុងរយៈពេលដូចគ្នា។
• ការកើនឡើងនៃការផ្គត់ផ្គង់ខុនដូ និងបុរី៖ ការផ្គត់ផ្គង់ខុនដូសរុបក្នុងរាជធានីភ្នំពេញបានកើនឡើងដល់ជិត ៨០.០០០ យូនីត ត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៥ ដែលក្នុងនោះខុនដូតម្លៃមធ្យម (Mid-range) មានចំណែកជាង ៥០% ខណៈខុនដូតម្លៃសមរម្យមាន ២៥% និងលំដាប់ខ្ពស់មាន ២០%។ ចំណែកការផ្គត់ផ្គង់ផ្ទះក្នុងបុរី បានកើនឡើងដល់ប្រមាណ ១៨០.០០០ ខ្នង ដែលភាគច្រើនជាប្រភេទលំនៅឋានតម្លៃសមរម្យ និងតម្លៃមធ្យម។
• អត្រាផលចំណេញពីការជួល (Rental Yields)៖ កម្ពុជាបន្តរក្សាបាននូវអត្រាផលចំណេញពីការជួលក្នុងកម្រិតខ្ពស់ជាមធ្យម ៧,៥៤% នៅទូទាំងប្រទេស។ ក្នុងនោះ រាជធានីភ្នំពេញទទួលបានផលចំណេញពីការជួលជាមធ្យម ៦,៥% (ចន្លោះពី ៥,២២% ដល់ ៧,៤%) ខណៈខេត្តកំពត និងកែប ទទួលបានប្រមាណ ៧,០៤% ហើយក្រុងព្រះសីហនុ និងតំបន់កោះរ៉ុង ទទួលបានប្រមាណ ៦,៥៥%។
• ទីផ្សារឥណទាន និងការធ្លាក់ចុះនៃអត្រាការប្រាក់៖ ទំហំឥណទានកម្ចីទិញផ្ទះដែលនៅសេសសល់បានធ្លាក់ចុះ ៨,៥% មកនៅត្រឹមប្រមាណ ៦,១៧ ពាន់លានដុល្លារ (ស្មើនឹង ១២,១% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប GDP)។ ទោះជាយ៉ាងណា អត្រាការប្រាក់កម្ចីមានការថយចុះគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយអត្រាការប្រាក់មធ្យមកម្ចីជាប្រាក់រៀលបានធ្លាក់មកត្រឹម ៨,៧៦% (ធ្លាក់ចុះពី ១១,៣២% ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤) និងកម្ចីជាប្រាក់ដុល្លារអាមេរិកបានធ្លាក់មកត្រឹម ៨,៦១% (ធ្លាក់ចុះពី ៩,៣៩% ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤)។

គោលនយោបាយពន្ធដារ និងការលើកទឹកចិត្តរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល

• ការពន្យារពេលការលើកលែងពន្ធប្រថាប់ត្រាដល់ដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៦៖ តាមរយៈសេចក្តីជូនដំណឹងលេខ ០០១ ចុះថ្ងៃទី ១៦ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៦ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបានសម្រេចបន្តសុពលភាពការអនុគ្រោះពន្ធប្រថាប់ត្រា (៤%) រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៦ សម្រាប់ការទិញផ្ទះដំបូងក្នុងបុរី ឬខុនដូ ដែលមានតម្លៃស្មើ ឬក្រោម ២១០.០០០ ដុល្លារអាមេរិក ទទួលបានការលើកលែងពន្ធទាំងស្រុង (ហើយផ្ទះលើសពី ២១០.០០០ ដុល្លារ ទទួលបានការកាត់កង ២១០.០០០ ដុល្លារមុនគិតពន្ធ)។ ចំពោះការទិញផ្ទះលើកទីពីរឡើងទៅ ទទួលបានការលើកលែងលើតម្លៃ ៧០.០០០ ដុល្លារដំបូង។
• ការពន្យារពេលអនុវត្តពន្ធលើចំណេញមូលធន (Capital Gains Tax)៖ រាជរដ្ឋាភិបាលបានសម្រេចបន្តពន្យារពេលការអនុវត្តពន្ធលើចំណេញមូលធនអត្រា ២០% លើវិស័យអចលនទ្រព្យរហូតដល់ ថ្ងៃទី ១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៧ ដើម្បីបន្តសម្រាលបន្ទុកដល់ការងើបឡើងវិញនៃទីផ្សារ។

ចំណុចសំខាន់ៗគួរកត់សម្គាល់៖

• សន្ទស្សន៍ថ្លៃលំនៅឋាន៖ ធ្លាក់ចុះ ៣,៦៧% (ធ្លាក់ចុះ ៤,៨៧% គិតបញ្ចូលអតិផរណា) នៅទូទាំងប្រទេស និងធ្លាក់ចុះ ៤,៥២% នៅរាជធានីភ្នំពេញ។
• ការលើកលែងពន្ធប្រថាប់ត្រា៖ បន្តសុពលភាពការលើកលែងពន្ធផ្ទេរកម្មសិទ្ធិ ៤% លើផ្ទះដំបូងតម្លៃត្រឹម ២១០.០០០ ដុល្លារ រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ ២០២៦។
• ពន្ធលើចំណេញមូលធន (CGT)៖ ផ្នែកអចលនទ្រព្យត្រូវបានពន្យារពេលជាផ្លូវការរហូតដល់ថ្ងៃទី ១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៧។
• អត្រាការប្រាក់កម្ចីធ្លាក់ចុះ៖ អត្រាការប្រាក់កម្ចីទិញផ្ទះថ្មីបានធ្លាក់មកត្រឹម ៨,៦១% សម្រាប់ប្រាក់ដុល្លារ និង ៨,៧៦% សម្រាប់ប្រាក់រៀល។
• ផលចំណេញពីការជួល៖ រក្សាបានអត្រាខ្ពស់ជាមធ្យម ៧,៥៤% ទូទាំងប្រទេស និង ៦,៥% នៅរាជធានីភ្នំពេញ។

ជារួម ទីផ្សារលំនៅឋានកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នៅតែស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលកែតម្រូវតម្លៃ និងសម្អាតស្តុកផ្គត់ផ្គង់ចាស់ ប៉ុន្តែការធ្លាក់ចុះនៃអត្រាការប្រាក់កម្ចីធនាគារ រួមផ្សំជាមួយវិធានការលើកទឹកចិត្តពន្ធដារពីរាជរដ្ឋាភិបាល កំពុងជួយសម្រាលបន្ទុកចំណាយដល់អ្នកទិញពិតប្រាកដ និងទ្រទ្រង់ស្ថិរភាពទីផ្សារក្នុងរយៈពេលវែង។